Mindfulness met kinderen – mediteren en yoga een goed begin

Kinderen moeten een heleboel in hun leven. Op de meeste scholen moeten ze lang stilzitten, ze moeten luisteren naar lange instructies van leerkrachten en zo’n schooldag duurt lang. Ook thuis moeten kinderen van alles. Ze hebben veel hobby’s, gaan misschien nog naar de BSO en hebben het maar druk met alles wat ze willen inclusief gamen. De maatschappij van nu is er een van weinig rust, weinig ontspannen en altijd maar een gejaagd gevoel van doorgaan. Tijd voor mindfulness met kinderen. In deze blog geef ik een paar tips voor boeken en leg ik yoga en mindfulness uit.

mindfulness met kinderen

Mindfulness met kinderen op een laagdrempelige manier

Toen ik nog gastouder was deed ik veel aan mindfulness met kinderen. Ik had een kriebelkoffer, deed peuteryoga met ze en we deden aanraak spelletjes met eigen lichaamsmassage. Natuurlijk las ik lekker veel voor en gingen we naar buiten voor een flinke dosis frisse lucht. In het park luisterden we naar de vogeltjes, naar de auto’s die voorbij reden en naar de wind die de blaadjes liet ritselen. Allemaal hele laagdrempelige oefeningen die je als ouder met je kinderen kunt doen en die ook goed zijn voor jezelf!

Met mijn kleuterklas deed ik 1 keer in de week op vrijdag yoga, gewoon met de gymmatten in de speelzaal. Met de peuteryoga kaarten beelden we een reis naar de dierentuin of kinderboerderij uit. Langzaam nam ik de kinderen mee op avontuur waarna we rustig eindigden in de vlindertuin of liggend in het gras kijkend naar de schapenwolkjes. Ik zette een rustig natuurgeluiden muziekje op en liet de kinderen na rustig geluisterd te hebben zich langzaam weer bewust worden van hun lichaam.

De meeste kinderen vonden dit heerlijk om te doen en zo op de laatste dag van de week was dit een lekker rustig opstart momentje van de dag. Je hebt kaarten als Little Yoga en peuteryoga en het stap voor stap Yoga voor kinderen dat ik verderop in deze blog bespreek.

peuteryoga

Yoga met kinderen

Yoga is een levensfilosofie die streeft naar balans en harmonie tussen lichaam en geest waarbij respect voor jezelf voorop staat. Kinderen komen in verschillende lichaamshoudingen en oefenen op een diepe gecontroleerde ademhaling. Je lichaam blijft of wordt soepel, en je laat mentale en fysieke spanningen los. Doordat het lichaam sterker en soepeler wordt krijgen kinderen meer zelfvertrouwen. Daarnaast is het bevorderend voor de concentratie en maken ze de kinderen rustig. In mijn ervaring doen kinderen van 2 jaar al op een speelse manier leuk. Maar echt aanleren is vanaf 3 jaar. Door het met een leuk verhaal aan te bieden en de kinderen er ook nog leuke geluiden van bijvoorbeeld de dieren in de dierentuin bij te laten maken zijn ze bewegend met veel plezier bezig.

10 minuten is met 3 jarigen al lang genoeg, maar 30 minuten met oudere kleuters is ook haalbaar. Kijk gewoon naar de groep wat ze aan kunnen.

Lees ook de blog van Lianne over de voordelen van yoga en de tips voor een goede yoga uitzet

Prestatiedruk en zichtbaarheidsdruk

Zoals ik hierboven al aangaf is het voor kinderen en volwassenen steeds lastiger om te luisteren naar je lichaam, naar je eigen behoeftes en te reflecteren. Er is een prestatiedruk en zichtbaarheidsdruk dat zorgt voor een overspannen samenleving.

Bij mijn dochter merk ik dat heel goed bijvoorbeeld. Zij heeft helaas een laag zelfvertrouwen en gedraagt zich in de klas anders dan op school. Voor haar rapport heeft ze bijvoorbeeld een onvoldoende voor dansen. In de klas kijkt ze liever naar de andere kinderen die Just Dance doen, dan dat ze zelf meedoet. Maar thuis danst ze continue, zit op streetdance en heeft zelf danspasjes op een liedje bedacht voor haar en haar buurmeisje dat echt knap in elkaar zit.

Doordat ze op school niet zichtbaar laat zien wat ze kan wordt ze afgekeurd. Ik snap dat wel, de juf denkt dat ze echt niet kan of wil dansen. Zo zou ik zelf als juf misschien ook wel beoordelen. Het is soms heel lastig om verder te kijken naar hoe een kind in elkaar zit en wat het echt nodig heeft. Niet alleen voor ouders, ook voor professionals die met kinderen werken.

Maar het is niet alleen de zichtbaarheidsdruk ook het presteren. Meekomen met je leeftijdsgenootjes, alles moeten weten over Roblox, Tik Tok, Minecraft en Animal Crossing en tegelijk ook nog tijd voor je vrienden, hobby en familie over hebben. En natuurlijk op school goed presteren en luisteren naar je ouders.

Waarom Mindfulness met kinderen

Door Mindfulness met kinderen te doen bouw je onder andere aan zelfvertrouwen. Kinderen leren hun lichaam beter kennen en behalen successen door eenvoudige oefeningen die ze met de hele klas kunnen doen. Er ontstaat zo ook een goed groepsgevoel waarbij pesten echt even wordt vergeten.

Een moment van rust, bewustheid, ademhaling en kleine bewegingen, het lijkt zo klein, maar het doet zo onwijs veel meer dan een rondje rennen.

De kinderen doen alle oefeningen in stilte en ze concentreren zich op wat ze waarnemen in hun lichaam of de wereld om hen heen, wat ze voelen en wat ze denken.

Uit Mindfulness in de klas

Door Mindfulness met kinderen in de groep of alleen toe te passen leren ze:

  • niet te oordelen,
  • geduld te hebben,
  • opnieuw te beginnen zonder oordelen of boos worden als iets verkeerd was gegaan,
  • vertrouwen te hebben in jezelf,
  • niet streven naar resultaten,
  • accepteren van het moment,
  • loslaten van emoties.

Mindfulness met kinderen een stapje verder

Natuurlijk kun je ook een stapje verder met mindfulness met kinderen. Dat kun je op verschillende manieren doen. Van yogamatjes voor elk kind zodat ze meer ruimte hebben om te bewegen. Speciale meditatiekussens voor kinderen om rustige meditatieoefeningen te doen in de klas. Hierbij zitten de kinderen niet helemaal op de grond maar iets verhoogd op een kussen zodat hun rug automatisch gestrekt is. Ik praat in deze blog over groep omdat dit geldt voor in de klas, maar ook voor de BSO, afkoeling na een sportles en bij de gastouder, kinderdagverblijf of peuterspeelzaal. Er zijn ook speciale meditatie apps die je hierbij kunnen helpen.

Je kunt klankschalen en edelstenen meenemen naar de groep. Laat een van de kinderen de edelstenen mooi neerleggen. De een zal ze op een rijtje leggen, de ander in een cirkel of ordenen op kleur of grootte en weer een ander kind maakt er misschien een soort mandala van. Alles is goed, het neerleggen op zich is al een mindfulness oefening.

Er bestaan verschillende boeken en materialen waar je tips uit kunt halen om mindfulness met kinderen te doen. De peuteryoga kaarten zijn leuk om je eigen verhaal te maken, maar ook voor de kinderen om zelfstandig mee aan de slag te laten gaan.

Denk ook eens aan rustig tekenen en inkleuren. Ik heb zelf ondertussen wel 8 tekenboeken waar ik heerlijk ontspannen van wordt als ik er mee aan de slag ga.

Stap voor stap Yoga voor kinderen

Met de stap voor stap Yoga voor kinderen, van uitgeverij Deltas, gaan kinderen op een mooi avontuur. Wandelen in de natuur, een dag in de dierentuin, op safari rond de wereld, in de bergen en op de boerderij. Je kunt het boek makkelijk neerzetten zodat je zelf je handen vrij hebt om de beweging met de kinderen mee te doen en de kinderen goed kunnen zien hoe de beweging eruit moet komen te zien.
Met mijn dochter zet ik dit wel eens in tijdens het thuisonderwijs als Energizer! Even een kort beweegmoment tussen de lessen door om daarna weer fris en fruitig door te gaan.

Zon

Het boekje zon is een prachtig boek dat zo simpel als wat is. Zo snel als kinderen in groep 3 een beetje kunnen lezen kunnen ze bij wijze van dit boek al zelfstandig lezen. Het is een boek om rustig van te worden. Het helpt je om adem te halen. Focussen op je inademing en uitademing. En als je dan goed uitademt dan gebeuren er rare dingen met iets simpels als een stipje. Het wordt een zon, een maan, een hartje en nog veel meer.

Kieran E. Scott maakte dit boekje voor de 10-jarige dochter van een dierbare vriend die leed onder angstaanvallen. Omdat hij zelf te maken had gehad met angst die leidde tot paniekaanvallen, wist hij heel goed wat ze doormaakte en maakte daarom dit kleine boek met tekst en eenvoudige illustraties om haar te helpen hiermee om te gaan.

Wij gebruiken het nu thuis als dochterlief bijvoorbeeld een beetje uit balans is. Even weer terug naar de basis, je ademhaling! Ook voor volwassenen goed om door te bladeren om rustig van te worden. In 3 verschillende kleuren te koop bij Zon Outdoor! Voor elk verkocht boek doneert MUS 1 euro aan de ADF stichting (Angst, Dwang en Fobie stichting).

Spelen in Stilte, mindfulness in de klas

Het boek spelen in stilte, mindfulness in de klas is een prachtig boek voor leerkrachten, pedagogisch medewerkers en ook voor ouders. Het is toepasbaar in een grote groep en kleine groep en biedt naast oefeningen ook een hoop informatie over waarom mindfulness voor kinderen belangrijk is.

Er wordt uitgebreid stilgestaan bij wat je met mindfulness kunt leren en hoe je mindfulness-oefeningen kunt begeleiden. Er staan maar liefst 52 oefeningen in die je kunt gebruiken voor de mindfulness met kinderen. Denk aan yogabewegingen, ademhaling, observeren, dingen maken, emoties, maar ook mindful eten en drinken en luisteren naar geluiden.

Een mandala maken met verschillende materialen is iets wat ik bij kleuters veel toe pas bijvoorbeeld. En eten in stilte in plaats van eten met een filmpje of voorleesverhaal is ook erg goed voor de kinderen.

Spelen in stilte is echt een heel waardevol compleet boek voor iedereen die met kinderen werkt en ze beter wil leren omgaan met stress en een balansvol leven.

Ellen Snuverink

Alles is chill

Waar de vorige twee boeken vooral een instructieboek en informatief boek zijn is alles is chill een heel ander soort boek. Met dit boek kunnen kinderen zelf aan de hand met oefeningen maar er zitten ook werkbladen in. Ben je onrustig, pieker je veel, wil je meer zelfvertrouwen hebben? Stine Jensen is naast filosoof ook yogadocent. Zij schreef dit boek vol oefeningen en tips voor Mindfulness met kinderen aan de slag te gaan. Er zitten heel veel tips en oefeningen in en de frisse illustraties zijn van Sam Loman.

Van mooie kleurplaten om helemaal zen van te worden, lekkere recepten, oefeningen om te bewegen, tot alles over ademhaling. In het boek staat ook veel informatie maar wel op een duidelijke manier geschreven zodat kinderen het goed kunnen lezen en begrijpen. Vanaf groep 5 / 6 kunnen ze zelfstandig met dit boek aan de slag als de motivatie vanuit hun zelf komt. Maar Mindfulness met kinderen samen doen met een volwassene is natuurlijk veel leuker en gezelliger.

Tips voor thuis mindfulness met kinderen.

Ook thuis kun je op een laagdrempelige manier aan de slag met Mindfulness met kinderen. Rustig kleuren in een glitterkleurboek met gelpennen, voor echte mooie kunstwerken. Diamond painting, maar zelfs rustig spelen met Lego brengt rust. Luisteren naar rustige klassieke muziek, een boek lezen, een wandeling in de natuur en elkaar even lekker kriebelen en kroelen op de rug, nek en hoofd. Zet een diffuser aan met een zachte etherische olie.

Wat ik ook regelmatig doe is een mindfulness kaartje trekken met mooie spreuken. Dit kun je thuis doen of in de groep. Elke dag een ander kindje een kaartje laten trekken en die mooi neerzetten. Het geeft een positieve sfeer aan de dag en je kunt samen praten over of het gewerkt heeft bijvoorbeeld.

natuur speelgoed

Handige linkjes

Bij Zonoutdoor kun je veel vinden voor Mindfulness met kinderen toe te passen. Van hun heb ik enkele producten uit deze blog ontvangen om te gebruiken. Neem daar zeker een kijkje! Andere producten kwamen van uitgeverij Deltas. Zij hebben ook een groot assortiment op het gebied van persoonlijke ontwikkeling en mindfulness.

Footer5
Delen is enorm lief

ellen

Hoi Ik ben Ellen eigenaar van MamaScrapelle. Ik ben dol op nieuwe ervaringen zoals uitstapjes en nieuwe producten uitproberen. Mijn dochter uit 2013 en man testen graag met me mee. In het dagelijks leven sta ik 3 dagen per week op de leukste Montessori school van Den Haag. Daarnaast hebben we ook nog een boekenblog: www.stoerleesvoer.nl

2 Responses

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Post comment

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.